Kış kapıya dayandı!

Havalar soğuyor, doğalgaz ve elektrik faturaları şimdiden düşündürüyor.

Dünlerde kış hazırlığı denilince halkın aklına odun, kömür, soba, battaniye gelirdi. Günümüzdeyse hesap makinesi, banka hesabı, kredi kartı ve taksitler geliyor.

Mevsimler değişiyor, alışkanlıklar da değişiyor!

Üstelik yeni bir kavramla da tanıştık: Enerji yoksulluğu!

Meğer insanın evinde elektrik bulunması, ışığını yakabileceği; doğalgaz bulunması da ısınabileceği anlamına gelmiyormuş!

Bilim insanları buna enerji yoksulluğu diyor.

Bizim halkımız ise çoktan daha anlaşılır bir karşılık bulmuş:

Faturayı ödersem ne yiyeceğim, yemeği alırsam nasıl ısınacağım?

Bir de barınma sorunu var elbette!

Çünkü bu ülkede artık yalnızca evini ısıtmak değil, içinde ısınacak bir ev bulmak da başlı başına sorun!

Kiralar, konut fiyatları, aidatlar, faturalar...

Dünlerde insanın başını sokacağı bir evi olması yeterli sayılırdı. Şimdi o evi bulmak ayrı, kirasını ödemek ayrı, ısıtmak ise bambaşka bir başarı öyküsü!

Başarı dedim de...

Ekonomimiz büyüyor, kalkınıyoruz, ilerliyoruz!

Öyle söyleniyor.

İyi güzel de büyüyen ekonominin sıcaklığı neden yurttaşın evine kadar ulaşamıyor?

Meğer ekonomik büyüme ile kış günlerinde evlerin ısınması arasında doğrudan bir ilişki yokmuş!

TÜİK'in 2025 verilerine göre nüfusun yüzde 19,6'sı evinin ısınma gereksinimini ekonomik nedenlerle karşılayamadığını belirtiyor. Yüzde 27,9'u ise konutunda yalıtım kaynaklı ısınma sorunu yaşıyor.

Demek ki sorun yalnızca bizim yakınmalarımızdan oluşmuyormuş!

Üstelik bir de tasarruf önerileri var.

Kombiyi kısın, gereksiz ışıkları söndürün, perdelerinizi kapatın, kalın giyinin...

Ne güzel!

Yakında evin içinde paltoyla oturmak, bereyle uyumak, eldivenle kitap okumak da enerji verimliliği kapsamında değerlendirilecek!

Oysa tasarruf başka, yoksunluk başka.

İnsan istediği için daha az enerji tüketiyorsa tasarruf eder. Zorunlu olduğu ya da zorda kaldığı için evini ısıtamıyorsa yoksulluk yaşar.

Ama sanırım bu iki kavramı birbirine karıştırmak bazılarına pek kullanışlı geliyor!

Bir de palas sorunsalı var!

Bu ülkede birileri palasta yaşıyor; çok sayıda yurttaş ise kiralık bir konutun, dahası tek bir odanın giderlerini karşılayabilmek için hesap yapıyor.

Palasın ışıklarıyla yurttaşın faturası elbette aynı şey değil.

Ama aralarındaki karşıtlık, gelir dağılımını ve kamusal kaynakların kullanımını sorgulamak için yeterince düşündürücü!

Çünkü sorun yalnızca kimin nerede yaşadığı değil, kimin hangi koşullarda yaşamak zorunda bırakıldığıdır.

Palasın büyüklüğü mimari bir seçim olarak sunulabilir. Ama toplumun önemli bir bölümünün barınma ve ısınma güçlüğü çekmesi siyasal ve ekonomik bir sorundur.

Üstelik sosyal devlet dediğimiz yapı, yurttaşa yalnızca enerji ulaştırmakla değil, o enerjiyi kullanabileceği yaşam koşullarını sağlamakla da yükümlüdür.

Kış geliyor.

Kimileri için şömine başında kahve içme mevsimi, kimileri için kombinin ya da elektrikli ısıtıcının düğmesine korkuyla dokunma mevsimi!

Kimileri termostatı ayarlayacak, kimileri bütçesini.

Kimileri evinin sıcaklığını düşünecek, kimileri evini yitirmemeyi.

Ve biz yine kalkınmadan, büyümeden, gönençten söz edeceğiz.

İyi de sevgili yönetenler...

Siz ekonominin ne kadar büyüdüğünü anlatıyorsunuz da biz neden evimizi ne kadar ısıtabileceğimizi hesaplıyoruz?

Yoksa gönenç de sıcak hava gibi yükseliyor ama nedense aşağıya bir türlü ulaşamıyor mu?

Neyse...

Kış gelsin bakalım!

Palasta kış manzarası seyredilirken, yurttaş palas pandıras barınabildiği evinde dört mevsim geçim derdiyle uğraşıyor!

Anlaşılan odur ki bu ülkede kışın ne kadar soğuk geçeceği sanırım biraz da bizleri yönetenlerin insafına kalıyor!